Afzetmarkt voor gerecycleerde kunststoffen bevorderen

Om de kunststofkringloop te sluiten, levert elke schakel in de keten een bijdrage. Het volstaat dus niet om ervoor te zorgen dat kunststoffen selectief worden ingezameld en verwerkt worden tot recyclaten. Er zijn evenzeer inspanningen nodig om die recyclaten ook effectief in te zetten als grondstoffen in de productie, en dit liefst in een zo hoogwaardig mogelijke toepassing. Zowel de OVAM als de betrokken sectoren zetten hiervoor projecten op.

Duurzaam design

Het begint in de ontwerpfase van producten, waarbij duurzaam design centraal moet staan. Met hulp van de Ecolizer worden verschillende materialen, waaronder ook kunststofrecyclaten,  ten opzichte van elkaar afgewogen.

Materialenscan

Met grondstoffen moeten we  verstandig omspringen. De materialenscan geeft u beter inzicht in hoe materialen in uw bedrijf en in de aan- en afvoerketen beter en zuiniger worden (her)gebruikt. Voor de kunststofsector en de textielsector voeren de respectievelijke kennsiscentra -FPV-VKC en Centexbel- deze scans uit.

Recyclagecertificaten

Verlenen van financiële stimuli voor gerecycleerde materialen is ook een optie. In 2013 werd in opdracht van de OVAM een studie uitgevoerd naar de haalbaarheid en de mogelijke effecten van de invoering van recyclagecertificaten in Vlaanderen. Naast restafval was er ook aandacht voor twee kunststofstromen, shredderafval en harde kunststoffen. De studie moest de vraag beantwoorden of recyclagecertificaten de recyclage van reststromen bevorderen ten opzichte van andere toepassingen die lager in de afvalhiërarchie staan, namelijk nuttige toepassing en verwijdering. De studie concludeerde dat het invoeren van recyclagecertificaten voordelen heeft, maar dat het systeem ook onvermijdelijk zorgt voor ongewenste complicaties in het beheer van reststromen. Ze gaf als aanbeveling dat het invoeren van recyclagecertificaten weloverwogen moet gebeuren en een toegevoegde waarde moet bieden ten opzichte van de bestaande instrumenten zoals milieuheffingen en uitgebreide producentenverantwoordelijkheid. Het eindrapport van deze studie vindt u rechts op deze pagina.

Groen aankoopbeleid

De voorbeeldfunctie van de overheid geeft zeker een stimulans voor het inzetten van recyclaten. Via het Groen Aankoopbeleid vraagt de overheid onder meer om producten te leveren op basis van recyclaten. De OVAM heeft onder meer al voor vuilniszakken en compostvaten duurzaamheidscriteria uitgewerkt. Momenteel loopt een studie voor het opstellen van duurzaamheidscriteria voor verkeerssignalisatie.

Symbiose en Core

Afvalstof voor de ene wordt grondstof voor de andere. Via Symbiose ontstaat er een samenwerking tussen bedrijven om de beschikbare grondstoffen optimaal aan te wenden. Symbiose richt zich tot alle sectoren, maar specifiek voor de kunststofsector en de textielsector is er het Core Business Project. Dat is een samenwerking tussen Federplast, Febem, FPV-VKC en Centexbel, waarbij de kunststofsector en de textielsector samen zoeken naar opportuniteiten en praktische oplossingen om de polymeerkringloop te sluiten en om meer vertrouwen te creëren in producten waarin gerecycleerde polymeren op een gecontroleerde manier werden verwerkt. Dit project loopt nog tot eind augustus 2015.

Kwaliteitsborging

BQA heeft samen met FPV-VKC en Centexbel het QA-CER certificatiesysteem ontwikkeld. Dat is een kwaliteitsborgingssysteem met betrekking tot het recyclageproces en het gebruik van recyclaat, zowel op het vlak van het recyclaatgehalte als op het vlak van de kwaliteit van het eindproduct. Het is gebaseerd op de principes van ISO 9001, maar is aangevuld met en gericht op het borgen van de productkwaliteit van bedrijven die recyclaten produceren en/of geheel of gedeeltelijk verwerken in al dan niet samengestelde eindproducten. Het systeem werd in eerste instantie ontwikkeld voor polymeerrecyclaten, maar kan worden uitgebreid naar andere types van recyclaten.

Inzetbaarheid

In opdracht van de OVAM werden ook studies uitgevoerd die specifiek betrekking hebben op kunststofrecyclaten. U vindt ze rechts op deze pagina.

Enerzijds werd er een inventarisatie gemaakt van de beschikbare technieken voor het scheiden van zogenaamde polyolefine mengsels (mengsels van polyethyleen PE en polypropyleen PP). Dit zijn mengsels die vaak ontstaan bij de verwerking van post-consumer harde kunststoffen. Er bestaat een afzetmarkt voor deze mengsels, maar de potentiële afzetmarkt is aanzienlijk groter voor PE en PP afzonderlijk dan voor het PE/PP mengsel. Hoewel scheiden technisch perfect mogelijk is, blijft het economisch gezien een moeilijk verhaal.

Anderzijds werd in opdracht van de OVAM ook een studie uitgevoerd naar de inzetbaarheid van de PE-fractie van post-consumer harde kunststoffen bij een spuitgietproces. Uit de testen is gebleken dat spuitgieten wel degelijk mogelijk is met dit type recyclaat, maar dat er voldoende aandacht moet worden besteed aan de procesparameters en de keuze van het virgin materiaal dat wordt bijgemengd. Voortbouwend op de resultaten van deze testen werd in december 2013 startte de UGent een IWT-Tetra project 'Ontwerpen, matrijzenbouw en procesparameters voor verwerken van polyolefine recyclaten' op. Dit project gaat op zoek naar oplossingen voor het werken met polyolefine recyclaten. De oplossingen worden getoetst aan een aantal concrete cases van de bedrijven die meewerken aan het project.