Proefprojecten gaven boost aan de verkoop milieuverantwoorde producten
Sinds maart vorig jaar liepen er bij diverse distributeurs in Vlaanderen een aantal proefprojecten om de verkoop van milieuverantwoorde producten te stimuleren. Deze proefprojecten - drie in het totaal - zijn geïnitieerd door de OVAM, maar werden in praktijk uitgevoerd door een samenwerkingsverband van zowel distributeurs, producenten, milieu-en consumentenorganisaties en overheid. Hiermee wilde de OVAM onderzoeken of een samenwerking tussen consumenten, producenten en handelaars de juiste manier was om de consumptie van milieuverantwoorde producten te stimuleren. Nu zijn de resultaten bekend.
In het eerste proefproject werd ingezet op het vergroten van het aanbod en het marktaandeel van energiezuinige lampen (spaarlampen, TL-lampen en LED's). In 2007 hadden we gemerkt dat voor iedere verkochte spaarlamp nog ongeveer 4 gloeilampen werden verkocht. Om dit om te buigen hebben de deelnemende winkels het aanbod aan energiezuinige lampen sterk uitgebreid. Bepaalde distributeurs hebben intussen alle gloeilampen uitverkocht, anderen hebben dan weer de gloeilampen naar de minst attractieve plaats verhuisd. Spaarlampen zitten duidelijk in de lift, met stijgingen in marktaandeel tussen 18 en 100%. Naast de acties in het kader van dit proefproject liggen natuurlijk nog andere evoluties mee aan de basis van deze cijfers, bv de Europese regelgeving die tegen 2012 de verkoop van gloeilampen verbiedt.
Een tweede proefproject heeft ingezet op de verkoop van milieuverantwoorde wasmiddelen. Het doel was zowel het marktaandeel van detergenten met een Europees Ecolabel te vergroten, als het marktaandeel aan sterk verdunde wasmiddelen te verkleinen. Om dit te realiseren pasten de distributeurs oa hun prijsetiketten aan zodat de prijs van wasmiddelen niet langer per liter wordt vermeld, maar wel per dosis.
Het aanbod aan geconcentreerde en sterk geconcentreerde (vloeibare) wasmiddelen steeg in de periode januari tot september 2009 van 22,3 % naar 29,4% van het totale aanbod aan wasmiddelen. Het aanbod aan verdunde producten werd daarentegen teruggebracht. De klanten volgden deze evolutie en kochten ook meer geconcentreerde producten (van 29,5 % naar 34,9% van het totaal aantal verkochte verpakkingen). De deelnemende distributeurs voerden daarentegen minder acties rond wasproducten met een Europees Ecolabel en ook dit zien we terug in de resultaten: het aanbod aan deze wasmiddelen bedraagt slechts 1,4% (tov 0,8% in 2008) en ze maken slechts een marktaandeel uit van 0,3% (tov 0,1% in 2008). Hier is zeker nog werk aan de winkel!
Het derde en laatste proefproject tenslotte had als doel het marktaandeel aan energiezuinige droogkasten, dit zijn droogkasten met een energielabel A, te vergroten. De deelnemende distributeurs hebben hun aanbod aan deze droogkasten zeer sterk vergroot (van 0 tot 2 types in 2008 naar 3 tot 5 types in 2009 en 7 op de online webshop). Terwijl in 2009 droogkasten met een A-label een marktaandeel van 8 % behaalden in de hele sector, bedroeg het aandeel verkochte A-label droogkasten bij de deelnemende distributeurs, op één uitzondering na, 18 tot 25%.
Al deze monitorcijfers tonen aan dat het aanbod mee de vraag bepaald. Een verhoging van het aanbod aan milieuverantwoorde producten - een taak van de distributeur - gekoppeld aan een goede en uitgebreide communicatie, zet consumenten aan om meer milieuverantwoorde producten te kopen.
Alle, aan de proefprojecten deelnemende partners, zagen het samenwerkingsverband als een meerwaarde. Vooral de vlotte beschikbaarheid en uitwisseling van informatie en de gelijktijdige sensibilisering van de consument werden als een pluspunt ervaren. Daarnaast neemt de OVAM ook nog een aantal aandachtspunten mee; zo werd een overkoepelde communicatiecampagne niet door alle distributeurs geapprecieerd en moeten we bij toekomstige samenwerkingverbanden meer aandacht besteden aan het verzamelen van de monitoringcijfers. Omdat alle deelnemende distributeurs openstaan voor een verdere samenwerking, wil de OVAM verder gaan op dit pad door een vervolgtraject te lanceren. Omdat uit de studie blijkt dat het proefproject droogkasten het meeste potentieel biedt voor opschaling, zullen we in eerste instantie hierop inzetten.
Wilt u meer weten? Hier vindt u het volledige rapport Voorbereiding en begeleiding proefprojecten milieuverantwoorde consumptie in Vlaanderen