Schadegevallen: veelgestelde vragen

Vragen

  1. Wat indien de bodemverontreiniging niet ontstaan is door een ‘onvoorziene’ gebeurtenis of niet meer onder de toepassingsvoorwaarden van de schadegevallenprocedure valt?
     
  2. Hoe ziet een schadegevallenprocedure eruit?
     
  3. Wie is saneringsplichtig?
     
  4. Welk stappenplan volg ik?
     
  5. Wie licht u in?
     
  6. Wie is de bevoegde overheid?
     
  7. Wat indien u het schadegeval niet tijdig meldt aan de bevoegde overheid?
     
  8. Waar vindt u een bodemsaneringsdeskundige?
     
  9. Wordt u als saneringsplichtige beschouwd, maar u bent niet de veroorzaker van de schade?

Antwoorden

  1. Wat indien de bodemverontreiniging niet ontstaan is door een ‘onvoorziene’ gebeurtenis of niet meer onder de toepassingsvoorwaarden van de schadegevallenprocedure valt?

    In dat geval kan de vereenvoudigde schadegevallenprocedure van het Bodemdecreet niet toegepast worden. De klassieke procedure van bodemonderzoek en bodemsanering dient dan gevolgd te worden onder leiding van een erkend bodemsaneringsdeskundige. Er wordt hierbij gekeken naar de aard van de verontreiniging:

    - Nieuwe bodemverontreiniging: ontstaan na 28 oktober 1995:

    Als er duidelijke aanwijzingen zijn dat de bodemverontreiniging de bodemsaneringsnormen overschrijdt of dreigt te overschrijden, wordt onverwijld een beschrijvend bodemonderzoek uitgevoerd. Voor niet-genormeerde parameters gaat men over tot beschrijvend bodemonderzoek als er duidelijke aanwijzingen zijn van een ernstige bodemverontreiniging. Toont het beschrijvend bodemonderzoek aan dat de bodemsaneringsnormen overschreden zijn, wordt onverwijld overgegaan tot bodemsanering.

    - Historische bodemverontreiniging: ontstaan voor 28 oktober 1995:

    Op gronden met historische bodemverontreiniging wordt overgegaan tot een beschrijvend bodemonderzoek als er duidelijke aanwijzingen zijn van een ernstige bodemverontreiniging. Men moet tot bodemsanering overgaan als het beschrijvend bodemonderzoek de aanwezigheid van een ernstige bodemverontreiniging aantoont.
     
  2. Hoe ziet een schadegevallenprocedure eruit?

    Het Bodemdecreet voorziet een soepele regeling die het mogelijk maakt om eventuele bodemverontreinigingen ontstaan als gevolg van een schadegeval snel en efficiënt te verwijderen. Om van deze regeling gebruik te kunnen maken, moet aan de volgende toepassingsvoorwaarden voldaan zijn:

    - het schadegeval moet binnen de 30 dagen bij de bevoegde overheid gemeld zijn;
    - de effectieve behandeling van de bodemverontreiniging moet binnen de 180 dagen na het afleveren van het besluit kunnen afgerond worden.


    Dit betekent dat bijvoorbeeld langdurige grondwateronttrekkingen niet in aanmerking komen voor de aanpak binnen de schadegevallenregeling.
     
  3. Wie is saneringsplichtige?

    Bent u exploitant of gebruiker (huurder) van de grond, dan wordt u volgens het bodemdecreet als saneringsplichtige beschouwd. Bent u eigenaar van het terrein en is er geen exploitant of gebruiker, dan wordt u als saneringsplichtige beschouwd (bijvoorbeeld particuliere woning die niet verhuurd wordt).
     
  4. Welk stappenplan volg ik?

    Het is aangewezen zo snel mogelijk te reageren wanneer een schadegeval zich voordoet. Hieronder wordt een overzicht gegeven van de meest dringende maatregelen die moeten genomen worden.

    - Bij een lekkage herstelt u zo snel mogelijk het lek, zo voorkomt u dat er bijkomend product in de bodem dringt;

    - Indien een lek van een ondergrondse tank niet onmiddellijk hersteld kan worden, laat u deze tank best zo snel mogelijk leegmaken door een erkende firma. Voor een lijst van firma's die de tankcleaning kunnen uitvoeren kan men terecht op de website www.Informazout.be, zie lijst 'Tankprobleemoplossers'. Een andere mogelijkheid is te zoeken op www.goudengids.be onder de categorie 'Tankreiniging';

    - Is de verontreiniging oppervlakkig? Breng dan absorberende korrels, zagemeel of een ander absorberend product aan;

    - Is het schadegeval vrij beperkt gebleven? Graaf dan de verontreinigde grond zo snel mogelijk af en voer deze af naar een erkend centrum voor grondreiniging

    - Licht de juiste partijen in. Deze worden hieronder voor u opgesomd
     
  5. Wie licht u in?

    Meld het schadegeval binnen de 30 dagen aan de bevoegde overheid, zo niet kan het schadegeval niet meer binnen de eenvoudige procedure behandeld worden en wordt de bodemverontreiniging als een nieuwe bodemverontreiniging beschouwd volgens artikel 9 van het Bodemdecreet.

    - Breng de verzekeringsmaatschappij op de hoogte, neem eventueel foto's van de schade en de maatregelen die u onderneemt;
    - Stel een bodemsaneringsdeskundige aan;
    - Bent u huurder van de woning, of exploitant op het terrein, breng dan ook de eigenaar op hoogte
    - Licht de mogelijke veroorzaker van het schadegeval in;
    - Exploiteert u een klasse 1 bedrijf: breng dan uw milieucoördinator en het departement Omgeving, Afdeling Milieu-inspectie van de Vlaamse overheid op de hoogte.
     
  6. Wie is de bevoegde overheid?

    De OVAM:
    - Voor klasse 1 bedrijven
    - Voor gronden in eigendom of beheer van de gemeente, autonoom gemeentebedrijf of intergemeentelijke samenwerking
    - Voor gronden waarop een beschrijvend bodemonderzoek of bodemsanering lopende is

    De Gemeente:
    - Voor alle gronden waarvoor de OVAM niet bevoegd is bijvoorbeeld:
    - Voor particuliere gronden
    - Voor klasse 2 en klasse 3 bedrijven
    - Voor gronden in eigendom van de Vlaamse Overheid
     
  7. Wat indien u het schadegeval niet tijdig meldt aan de bevoegde overheid?

    Indien de bodemverontreiniging niet binnen de 30 dagen aan de bevoegde overheid wordt gemeld, wordt deze overeenkomstig het Bodemdecreet als een nieuwe bodemverontreiniging beschouwd. Er dient, volgens artikel 9, onverwijld overgegaan te worden tot het opstellen van een beschrijvend bodemonderzoek. De klassieke procedure van bodemonderzoek en bodemsanering dient dan gevolgd te worden. Deze procedure duurt aanzienlijk langer en is duurder dan de behandeling van bodemverontreiniging binnen de schadegevallenregeling.
     
  8. Waar vindt u een bodemsaneringsdeskundige?

    Let op, er wordt een onderscheid gemaakt tussen type 1 en type 2 bodemsaneringsdeskundigen.

    Bodemsaneringsdeskundigen met een type 1 erkenning staan in voor de leiding en uitvoering van oriënterende bodemonderzoeken, het voorstellen en leiden van de uitvoering van voorzorgsmaatregelen en/of veiligheidsmaatregelen (voor zover deze maatregelen geen grondwateronttrekkingen omvatten), het opmaken van een technische verslag in het kader van uitgegraven bodem, het leiden en opstellen van een studie van de ontvangende grond en het opstellen van een evaluatierapport na een schadegeval.

    Bodemsaneringsdeskundigen met een type 2 erkenning mogen dezelfde taken uitvoeren als een type 1 deskundige maar mogen bovendien ook instaan voor de leiding en uitvoering beschrijvende bodemonderzoeken, het opstellen en uitvoeren van bodemsaneringsprojecten en beperkte bodemsaneringsprojecten, het leiden van bodemsaneringswerken, het leiden van de nazorg, het leiden van de uitvoering van een eindevaluatieonderzoek, het leiden van een siteonderzoek, het voorstellen en leiden van de uitvoering van voorzorgsmaatregelen en/of veiligheidsmaatregelen, het leiden van een voorstel van gebruiks- en bestemmingsbeperkingen, het leiden van de uitvoering van een waterbodemonderzoek en het opmaken van een individueel bodempreventie- en bodembeheerplan.
     
  9. Wordt u als saneringsplichtige beschouwd, maar u bent niet de veroorzaker van de schade?

    De OVAM raadt u in eerste instantie aan om met de vermoedelijke veroorzaker in gesprek te treden en tot een overeenkomst te komen.

    U kan zich beroepen op artikel 82 van het Bodemdecreet. Dat artikel stelt dat de saneringsplichtige de gemaakte kosten kan verhalen op de persoon die overeenkomstig artikel 16 van het Bodemdecreet aansprakelijk is en dat van die persoon een voorschot kan gevorderd worden of geëist kan worden dat die persoon een financiële zekerheid stelt.

    Het artikel 16 van het Bodemdecreet bepaalt dat wie bodemverontreiniging veroorzaakt heeft, aansprakelijk is voor de kosten die overeenkomstig dit decreet gemaakt worden voor het beschrijvend bodemonderzoek, de bodemsanering en de andere maatregelen, evenals voor de schade die door deze activiteiten of maatregelen veroorzaakt wordt.

    Indien u van mening bent dat u schade ondervindt door handelingen of nalatigheden van derden kan u daarnaast een procedure overeenkomstig het Burgerlijk wetboek opstarten. Artikel 1382 en verder van het Burgerlijk Wetboek vormen hiervoor de wettelijke grondslag. Deze procedure verloopt via de rechtbank en staat los van het Bodemdecreet en de OVAM.

    Ga terug naar de overzichtspagina >